Disleksi

 

DİSLEKSİYİ ANLAMAK

Son yıllarda, eğitimdeki işbirlikçi hareketler okumaya yönelik müdahaleleri değiştirdi. Okullar farklı yaklaşımlara sahipken dil ve konuşma terapistleri disleksinin tanısında, uygun hedeflerin seçiminde ve etkili okuma eğitiminde ve müdahalesinde önemli bir rol oynar. Günümüzde, dil ve konuşma terapistinin disleksiyi anlama ve okuryazarlık grubunun bir üyesi olarak dil ve konuşma terapistinin fonksiyonu hayatidir.

Disleksi Nedir?

Disleksi her 5 çocuktan 1’ini etkileyen dil temelli bir öğrenme güçlüğüdür. Kelime tanıma, heceleme ve çözümleme zorlukları ile karakterizedir. Bu güçlükler dilin fonolojik bileşenlerindeki zayıflık nedeniyle genellikle yazılı kelimeleri okumada zorlukla sonuçlanır. Bu zorluklar, okumayı anlama, sözcük dağarcığının genişlemesi ve genel akademik başarıyı önemli ölçüde etkiler.

Disleksinin Yaygın Özellikleri

Disleksinin karakteristik özelliği uygun yönlendirmelerle dahi yazılı kelimeleri okuma engelidir. Disleksili çocuklarda görülen en yaygın güçlükler:

  • Konuşmayı öğrenme, harfleri ve sesleri öğrenme
  • Kelime hatırlama veya adlandırma
  • Fonolojik farkındalık (kafiyeleme, heceleri sayma, sesleri işleme ve ayırt etme)
  • Yazılı dil ve konuşma dilini organize etme
  • Yazma ve okumayı anlama

Ek zorluklar, düzeltme ve kopyalama, zayıf veya yavaş el yazısı, matematik olgularını ezberleyememe ve matematik işlemlerini doğru olarak yapamamayı içerebilir.

Disleksi Hakkında Yaygın Yanılgılar

Disleksili bireyler “tersten okuma” yapar.

Harfleri ters çevirme her zaman disleksi işareti değildir.

Disleksi yalnızca erkekleri etkiler.

Disleksi iki cinsiyeti de eşit olarak etkiler.

Disleksi düşük IQ’nun işaretidir.

Disleksi zeka geriliği nedeniyle oluşmaz. Her zeka düzeyinde insanlarda görülebilir.

Disleksi iyileştirilebilir.

Disleksi yaşam boyu süren beyin temelli bir durumdur. Ancak erken müdahale ve sınıf düzenlemeleri okuma becerilerini ve akademik başarıyı pozitif olarak etkileyebilir.

TANI

Erken değerlendirme, okuma güçlüğüyle mücadele eden çocuklar için tanılama ve etkili yönergeleri belirlemede kritik bir noktadır. Dinamik bir değerlendirme bunları içerir:

  • Oral dil becerileri
  • Kelime tanıma
  • Okumayı anlama
  • Fonolojik farkındalık
  • Eski bilgiler
  • Kelime dağarcığı
  • Çözümleme
  • İsimlendirme hızı
  • Heceleme

MÜDAHALE

Yapılandırılmış okuryazarlık eğitimi etkili bir müdahale sağlar. Yalnızca disleksili öğrencilere yardım etmez, aynı zamanda tüm okuyucular için etkili bir müdahale olarak gösterilir. Yapılandırılmış okuryazarlık eğitimi şunları içerir:

  • Fonolojik farkındalık
  • Ses-sembol ilişkisi
  • Hece eğitimi
  • Temel kelimeler, kökler, önekler ve sonekler
  • Gramer
  • Kelime

DİL VE KONUŞMA TERAPİSTLERİNİN ROLÜ

İşbirlikçi okuryazarlık takımı disleksi için en iyi müdahaleyi sağlar ve DKT bu takımın en önemli parçasıdır. DKT’ler fonolojik süreç, dil gelişimi, anlama, tarama ve tedavi hakkında geniş bir bilgiye sahiptir. Bu bilgi tabanı DKT’nin kritik bir rol oynamasına izin verir:

  • Dil gelişimini ve erken okuryazarlık becerilerini teşvik ederek yazılı dil problemlerini önleme
  • Okuma ve yazma problemleri açısından risk altındaki çocukları belirleme
  • Okuma ve yazmayı değerlendirme
  • Okuma ve yazma için müdahale ve dokümantasyon sağlama
  • Genel eğitim için ailelere, öğretmenlere ve öğrencilere yardım sağlama
  • Etkili okuryazarlık pratiklerini savunma

Eğitimde işbirlikçi yaklaşımlara geçiş, DKT’nin disleksi ve başarılı okuma yazma müdahalesi sağlamakta hayati rol oynadığı bilgisini sağlar.

Çeviri için Dkt.Demet Tekneci’ye teşekkürler…

 

Kaynak;

www.superduperinc.com

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir